Lysanxia Sol Gutt 20ml

4.4. Bijzondere waarschuwingen en voorzorgen bij gebruik Risico's van gelijktijdig gebruik van opioïden Gelijktijdig gebruik van Lysanxia en opioïden kan resulteren in sedatie, respiratoire depressie, coma en overlijden. Vanwege deze risico's dienen sedativa zoals benzodiazepines of verwante geneesmiddelen zoals Lysanxia alleen gelijktijdig met opioïden te worden voorgeschreven indien er geen alternatieve behandelingsmogelijkheden zijn. Indien besloten wordt om Lysanxia gelijktijdig met opioïden voor te schrijven, dan dient de laagst mogelijke effectieve dosis te worden gebruikt en de duur van de behandeling zo kort mogelijk te zijn (zie ook de algemene doseringsadviezen in rubriek 4.2). Patiënten moeten nauwlettend worden gevolgd op tekenen en symptomen van respiratoire depressie en sedatie. Dit in acht nemend, wordt sterk aangeraden om patiënten en hun directe omgeving op de hoogte te stellen voor deze symptomen (zie rubriek 4.5). Lysanxia wordt niet aangeraden bij psychiatrische stoornissen en psychotische toestanden waarbij angst niet als één van de belangrijkste elementen voorkomt. Prazepam mag dus enkel als adjuvans gebruikt worden bij psychosen. Oudere patiënten Een lichte slaperigheid en/of een vermindering van het concentratievermogen, alsook een daling van de spiertonus kunnen optreden bij oudere personen of personen met een verzwakt spierstelsel. Bij oudere of zeer verzwakte personen is het raadzaam de behandeling te beginnen met een lagere dosis, bv. 10 of 15 mg prazepam, verdeeld over de dag, en deze nadien te verhogen indien nodig. Benzodiapines, zoals vele andere producten met risico op sedatie en/of spierzwakte, moeten met voorzichtigheid worden gebruikt bij oudere patiënten, aangezien vallen in deze populatie ernstige gevolgen kan hebben. Pediatrische patiënten Benzodiazepines dienen niet toegediend te worden aan kinderen zonder zorgvuldige evaluatie van de noodzaak van een dergelijke toediening. De behandelingsduur moet zo kort mogelijk zijn. Gebruik van benzodiazepines bij kinderen beneden 6 jaar is voorbehouden voor zeldzame en specifieke indicaties, na evaluatie en onder toezicht van een specialist (neuropediater, psychiater) (zie rubriek 4.3). Voor kinderen tussen 6 en 18 jaar is het aangeraden de dosis te verlagen in functie van de leeftijd en het lichaamsgewicht van de patiënt. Lysanxia mag aan kinderen slechts voorgeschreven worden na nauwkeurige evaluatie van de indicatie. Er zijn geen klinische gegevens over het gebruik van Lysanxia bij kinderen beneden 6 jaar. Kinderen zijn meer gevoelig voor de effecten van benzodiazepines op het CZS, en door het nog niet volledig ontwikkelde metabolisatieschema kan de vorming van niet-actieve metabolieten onmogelijk of onvolledig zijn. Lysanxia 15 mg/ml druppels voor oraal gebruik, oplossing bevat propyleenglycol (E 1520). Gelijktijdige toediening met een substraat voor alcoholdehydrogenase, zoals ethanol, kan bijwerkingen teweegbrengen bij kinderen jonger dan 5 jaar. Nierinsufficiëntie Een vermindering van de dosering moet overwogen worden bij patiënten met een deficiënte nierfunctie. Lysanxia 15 mg/ml druppels voor oraal gebruik, oplossing bevat propyleenglycol (E 1520). Het is noodzakelijk patiënten met een verminderde nierfunctie medisch te controleren, omdat melding is gemaakt van diverse bijwerkingen die zijn toe te schrijven aan propyleenglycol, zoals verstoorde nierfunctie (acute tubulusnecrose) en acuut nierfalen bij toediening van ≥ 50 mg/kg/dag propyleenglycol. Leverinsufficiëntie Een vermindering van de dosering moet overwogen worden bij patiënten met een deficiëntie leverfunctie. Benzodiazepines zijn niet geïndiceerd bij patiënten met ernstige leverinsufficiëntie, want zij kunnen aanleiding geven tot een encefalopathie. Lysanxia 15 mg/ml druppels voor oraal gebruik, oplossing bevat propyleenglycol (E 1520). Het is noodzakelijk patiënten met een verminderde leverfunctie medisch te controleren, omdat melding is gemaakt van diverse bijwerkingen die zijn toe te schrijven aan propyleenglycol, zoals verstoorde leverfunctie bij toediening van ≥ 50 mg/kg/dag propyleenglycol. Tolerantie Bij voortgezette behandeling kan tolerantie voor benzodiazepines ontstaan. Afhankelijkheid Gebruik van benzodiazepines kan aanleiding geven tot de ontwikkeling van fysieke en psychische afhankelijkheid. Het risico op afhankelijkheid neemt toe met de dosis en de behandelingsduur. Dit risico is bovendien groter bij patiënten met antecedenten van afhankelijkheid van alcohol of geneesmiddelen. Ontwenningsreacties Zodra afhankelijkheid is opgetreden, gaat de plotse stopzetting van de behandeling of snelle verlaging van de dosering gepaard met ontwenningssymptomen: hoofdpijn, convulsies, tremor, buik- en spierkrampen, braken, nausea, zweten, diarree, verlies van eetlust, spierpijn, extreme angst, spanning, insomnia, agitatie, dysforie, duizeligheid, vertigo, verwardheid en prikkelbaarheid. Ernstigere acute ontwenningsverschijnselen en -symptomen, waaronder levensbedreigende reacties, zijn: derealisatie, depersonalisatie, hyperacusis, gevoelloosheid en tintelingen in de ledematen, overgevoeligheid voor licht, geluid en fysisch contact, onwillekeurige bewegingen, agitatie, hartkloppingen, tachycardie, paniekaanvallen, hyperactieve reflexen, kortetermijn-geheugenverlies, hyperthermie, delirium tremens, depressie, hallucinaties, manie, psychose, insulten en suïcidaliteit. Rebound-slapeloosheid en angst: bij het stopzetten van de behandeling kan er zich een tijdelijk syndroom voordoen, waarbij de symptomen die geleid hebben tot het voorschrijven van een benzodiazepine in een versterkte vorm opnieuw optreden. Andere reacties kunnen zich voordoen, met name stemmingswisselingen, angst of slaapstoornissen en agitatie. Aangezien het risico op ontwenningsverschijnselen of een rebound-fenomeen belangrijker is na plotse stopzetting van de behandeling, is een geleidelijke dosisvermindering aanbevolen. Geneesmiddelenmisbruik Geneesmiddelenmisbruik is een bekend risico bij benzodiazepines, en patiënten dienen dienovereenkomstig gecontroleerd te worden wanneer ze prazepam krijgen. Benzodiazepines kunnen leiden tot misbruik. Er zijn meldingen geweest van aan een overdosis gerelateerde sterfgevallen wanneer benzodiazepines worden misbruikt in combinatie met andere CZS-depressiva, waaronder opioïden, andere benzodiazepines, alcohol en/of illegale stoffen. Bij het voorschrijven of verstrekken van prazepam dient met deze risico's rekening te worden gehouden. Om deze risico's te verminderen dient de laagste effectieve dosis te worden gebruikt, en dienen patiënten advies te krijgen over het juist bewaren en weggooien om misbruik van ongebruikt geneesmiddel (bijv. door vrienden en familieleden) te voorkomen. Behandelingsduur De behandeling dient zo kort mogelijk te zijn (zie rubriek 4.2) in functie van de indicatie, maar mag niet langer duren dan 4 weken voor slapeloosheid en 8 tot 12 weken in geval van angst, met inbegrip van de fase van dosisafbouw. Voor het verlengen van de behandeling na deze termijn dient de situatie opnieuw geëvalueerd te worden. Voor patiënten met antecedenten van gewenning, zie rubriek 4.8. Amnesie Benzodiazepines kunnen een anterograde amnesie induceren, die over het algemeen optreedt binnen enkele uren na de inname van het product. Om dit risico te verminderen dienen de patiënten ervoor te zorgen dat zij een ononderbroken slaap hebben van 7 tot 8 uur na de toediening van het geneesmiddel (zie ook rubriek 4.8). Voor patiënten met antecedenten van gewenning, zie rubriek 4.8. Psychiatrische en paradoxale reacties Indien er paradoxale reacties optreden, is het raadzaam de dosering aan te passen of zelfs de behandeling te stoppen. Hoewel er epileptische aanvallen kunnen optreden bij het plots stoppen van een behandeling, zal dit risico waarschijnlijk groter zijn met benzodiazepines met een korte halfwaardetijd; men dient hiermee rekening te houden bij de behandeling van reeds epileptische patiënten. Reacties zoals agitatie, prikkelbaarheid, agressiviteit, delirium, woedeaanvallen, nachtmerries, hallucinaties, psychosen, onaangepast gedrag en andere gedragseffecten zijn bekende reacties bij gebruik van benzodiazepines. In dit geval moet de behandeling met Lysanxia worden stopgezet. Deze reacties doen zich vooral voor bij kinderen en oudere patiënten. Benzodiazepines zijn niet geïndiceerd voor de primaire behandeling van psychotische aandoeningen. Benzodiazepines dienen niet gebruikt te worden in monotherapie voor de behandeling van depressie of met depressie geassocieerde angst (bij patiënten waarbij naast angst ook een bepaalde mate van depressie aanwezig is kunnen suicidale neigingen optreden en zijn beschermende maatregelen eventueel aangewezen). Er mag per keer slechts de laagst mogelijke hoeveelheid van het geneesmiddel ter beschikking staan voor de patiënt. Alcohol Uiterste voorzichtigheid is geboden bij patiënten met antecedenten van afhankelijkheid van alcohol of geneesmiddelen. Patiënten moeten gewaarschuwd worden over de gelijktijdige inname van alcohol en andere depressoren van het centraal zenuwstelsel tijdens de behandeling met prazepam, aangezien prazepam een onderdrukkend effect heeft op het centraal zenuwstelsel (zie ook rubriek 4.5). Patiënten met respiratoire aandoeningen Een lagere dosis is aanbevolen bij patiënten met een aspecifieke chronische respiratoire aandoening of respiratoire insufficiëntie wegens het risico op ernstige ademhalingsdepressie. Zie rubriek 4.3.. Het gebruik van benzodiazepines kan het effect van de neuromusculaire storingen versterken (zie rubriek 4.3). Lactose De tabletten bevatten lactosemonohydraat. Patiënten met zeldzame erfelijke aandoeningen als galactose-intolerantie, algehele lactasedeficiëntie of glucose-galactose malabsorptie, dienen dit geneesmiddel niet te gebruiken. Propyleenglycol Lysanxia 15 mg/ml druppels voor oraal gebruik, oplossing bevat propyleenglycol (E 1520) (zie rubriek 2). Toediening van propyleenglycol aan pediatrische patiënten, aan patiënten met een deficiënte nier- of leverfunctie, aan zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven, moet van geval tot geval worden beoordeeld (zie rubriek 4.4 Pediatrische patiënten, Nierinsufficiëntie en Leverinsufficiëntie en rubriek 4.6 Zwangerschap en Borstvoeding). Natrium Dit middel bevat minder dan 1 mmol natrium (23 mg) per milliliter druppels voor oraal gebruik, oplossing, dat wil zeggen dat het in wezen 'natriumvrij' is.

Angst

Welke stoffen zitten er in dit medicijn?

De werkzame stof in dit medicijn is prazepam. Elke tablet bevat 10 mg of 20 mg prazepam. De druppels voor oraal gebruik, oplossing bevatten 15 mg prazepam per milliliter (equivalent met 15 druppels).

De andere stoffen in dit medicijn zijn:

 Lysanxia 10 mg tabletten en Lysanxia 20 mg tabletten :

Lactosemonohydraat – microkristallijne cellulose – maïszetmeel – magnesiumstearaat - watervrij colloïdaal silicium.

 Lysanxia 15 mg/ml druppels voor oraal gebruik, oplossing:

Propyleenglycol - ethyldiëthyleenglycol – natriumsaccharinaat – polysorbaat 80 – menthol – anethol - patentblauw V - stikstof.

Gebruikt u nog andere medicijnen?

Het is niet aanbevolen om Lysanxia te gebruiken met andere producten die de hersenactiviteit kunnen verminderen (bijv. fenothiazinen, narcotica, verdovende middelen, sedatieve antihistaminica, barbituraten, antidepressiva, antipsychotica (neuroleptica), monoamine-oxidase-inhibitoren (MAOI's), hypnotica, anxiolytica/sedativa, analgetica).

Gelijktijdige toediening van Lysanxia en opioïden (sterke pijnstillers, geneesmiddelen voor substitutietherapie en sommige hoestmiddelen) verhogen het risico op sufheid, moeilijk ademen (ademhalingsdepressie), coma en kunnen levensbedreigend zijn. Daarom moet gelijktijdig gebruik enkel overwogen worden wanneer andere behandelopties niet mogelijk zijn.

Echter wanneer uw arts u Lysanxia samen met opioïden voorschrijft, moet de dosering en de duur van de behandeling door uw arts beperkt worden.

Gelieve uw arts in te lichten over alle opioïde geneesmiddelen die u gebruikt en volg de dosisaanbeveling van uw arts nauwgezet op. Het kan nuttig zijn uw vrienden of verwanten te informeren zodat ze zich bewust zijn van de tekenen en symptomen die hierboven beschreven staan. Neem contact op met uw arts wanneer u dergelijke symptomen ervaart.

Gelijktijdige inname van benzodiazepinen en valproïnezuur blijkt het risico op psychosen te verhogen.

Gelijktijdige inname van benzodiazepinen en clozapine dient met voorzichtigheid overwogen te worden. Uw arts kan beslissen om de dosis van het benzodiazepine in het begin van de behandeling te verminderen.

Het effect van Lysanxia kan verlengd zijn bij gelijktijdige inname van cimetidine of omeprazol. Het effect van Lysanxia kan verhoogd zijn bij gelijktijdige inname van orale contraceptiva (de pil) en hormonale substitutiebehandelingen.

Gebruik van narcotische analgetica kan leiden tot een versterking van de euforie, met een toename van de psychische afhankelijkheid als gevolg.

Theofylline antagoneert het farmacologisch effect van de benzodiazepinen.

Gebruikt u naast Lysanxia nog andere medicijnen, heeft u dat kort geleden gedaan of gaat u dit misschien binnenkort doen? Vertel dat dan uw arts of apotheker.

1. Mogelijke bijwerkingen

Zoals elk medicijn kan ook dit medicijn bijwerkingen hebben. Niet iedereen krijgt daarmee te maken.

Bijsluiter 23C30

Systeem Frequentie Ongewenste effecten

Psychiatrische aandoeningen Frequent verwardheid, bewogen dromen

Niet bekend geneesmiddelenmisbruik, geneesmiddelenafhankelijkheid (zie rubriek 2 Ontwikkeling van tolerantie en afhankelijkheid, ontwenningsreacties en geneesmiddelenmisbruik)

Aandoeningen van het zenuwstelsel Zeer frequent slaperigheid

Frequent duizeligheid, draaierigheid, ongecoördineerdheid van de bewegingen, hoofdpijn, beven, moeilijk spreken

Weinig frequent flauwvallen

Oogaandoeningen Frequent wazig zien

Hartaandoeningen Frequent hartkloppingen

Maagdarmaandoeningen Frequent droge mond, diverse maagdarmklachten

Aandoeningen van de huid en het onderhuids weefsel Frequent overmatig zweten, voorbijgaande huiduitslag (zeer zelden verhoogde gevoeligheid voor een vreemde stof)

Weinig frequent jeuk

Musculoskeletale aandoeningen Frequent gewrichtspijn

Weinig frequent gezwollen voeten

Aandoeningen van de nieren

en de urinewegen Weinig frequent diverse stoornissen ter hoogte van de genitaliën en de urinewegen.

Algemene stoornissen en afwijkingen op de plaats van toediening Weinig frequent vermoeidheid, spierzwakte, wijzigingen van de libido.

Effecten op het zenuwstelsel: Minder frequent: prikkelbaarheid, geheugenstoornissen (vooral bij ouderen); essentieel bij ouderen en kinderen: de mogelijkheid van reacties zoals verhoogde slapeloosheid, toename van de agressiviteit, opwinding, toename van de angst en epileptische aanvallen, verminderde waakzaamheid, verwardheid.

Zeer zelden: ontdubbeling van de persoonlijkheid, depressie, paranoïa, verstarde emoties of paradoxale reactie, achtervolgingswaan.

Effecten op de spijsvertering: vermindering of stopzetting van de galafscheiding en geelzucht (uitzonderlijk).

Effecten op de ademhaling: vermindering van de ademhaling bij patiënten met een aspecifieke chronische respiratoire aandoening.

Effecten op het bloed- en lymfestelsel: uitzonderlijk bloedstoornissen (agranulocytose).

Oogaandoeningen: dubbelzien.

Amnesie

Een anterograde amnesie kan optreden bij gebruik van therapeutische dosissen, met een toename van het risico in functie van de dosis. De amnestische effecten kunnen gepaard gaan met onaangepast gedrag (zie 'Wanneer moet u extra voorzichtig zijn met dit medicijn?).

Depressie

Een vooraf bestaande depressie kan zich manifesteren tijdens de behandeling met benzodiazepinen.

Psychiatrische en paradoxale reacties

Reacties zoals agitatie, prikkelbaarheid, agressiviteit, delier, woedeaanvallen, nachtmerries, hallucinaties, psychosen, onaangepast gedrag en andere gedragseffecten zijn bekende reacties bij gebruik van benzodiazepinen of benzodiazepineachtige producten. Zij kunnen betrekkelijk ernstig zijn en doen zich vooral voor bij kinderen en ouderen.

Afhankelijkheid

Gebruik van benzodiazepinen (zelfs in therapeutische dosissen) kan fysieke afhankelijkheid veroorzaken. Bijgevolg kan de stopzetting van de behandeling een ontwenningsverschijnsel of reboundfenomeen induceren (zie rubriek 2 'Wanneer moet u extra voorzichtig zijn met dit medicijn?'). Ook psychische afhankelijkheid kan zich voordoen. Gevallen van misbruik van benzodiazepinen zijn

- Patiënten met antecedenten van overgevoeligheid voor het actieve bestanddeel of voor een van de hulpstoffen.
- Patiënten met antecedenten van overgevoeligheid voor andere benzodiazepinen.
- Gevallen van glaucoom en myasthenia gravis.
- Kinderen jonger dan 6 jaar; het gebruik bij kinderen jonger dan 6 jaar is voorbehouden voor zeldzame en specifieke indicaties, na evaluatie en onder controle van een specialist (neuropediater, psychiater).
- Patiënten met een ernstige respiratoire insufficiëntie.
- Slaapapnoesyndroom.
- Ernstige leverinsufficiëntie.

4.6. Vruchtbaarheid, zwangerschap en borstvoeding Het gebruik van benzodiazepines is niet aanbevolen in geval van vermoede of bevestigde zwangerschap en gedurende de borstvoeding. Zwangerschap Vrouwen op vruchtbare leeftijd aan wie prazepam wordt voorgeschreven dienen hun arts op de hoogte te brengen van een zwangerschap of zwangerschapswens, opdat de arts zou kunnen overgaan tot stopzetting van de behandeling. Er zijn geen of een beperkte hoeveelheid gegevens over het gebruik van prazepam bij zwangere vrouwen. Uit dieronderzoek is nochtans reproductietoxiciteit gebleken (zie rubriek 5.3). Het potentiële klinische risico is niet bekend. Lysanxia wordt niet aanbevolen voor gebruik tijdens de zwangerschap en bij vrouwen die zwanger kunnen worden en geen anticonceptie toepassen. De gegevens over het risico op aangeboren afwijkingen wanneer benzodiazepines tijdens de zwangerschap worden gebruikt, zijn inconsistent. Sommige studies geven aan dat intra-uteriene blootstelling (gewoonlijk tijdens het eerste trimester) met afwijkingen kan worden geassocieerd. Chronische toediening tijdens het laatste trimester kan met intra-uteriene groeivertraging worden geassocieerd. Gebruik tijdens het laatste trimester of tijdens de bevalling wordt geassocieerd met neonatale complicaties, met inbegrip van het "respiratory distress"-syndroom, het "floppy infant"- syndroom (hypotonie, lethargie en zuigmoeilijkheden) en het onttrekkingssyndroom (bevingen, prikkelbaarheid, hypertoniciteit, diarree/braken en krachtig zuigen). Gezien kinderen van wie de moeder tijdens de zwangerschap benzodiazepines heeft gebruikt, lichamelijke afhankelijkheid kunnen ontwikkelen, kunnen tijdens de postnatale ontwikkeling ontwenningssymptomen optreden. Als tijdens de zwangerschap benzodiazepines worden gebruikt, of als de patiënte tijdens een behandeling met benzodiazepines zwanger wordt, moet de patiënte van de mogelijke risico's voor de foetus op de hoogte worden gebracht. Lysanxia 15 mg/ml druppels voor oraal gebruik, oplossing bevat propyleenglycol (zie rubriek 4.4). Hoewel het is niet aangetoond dat propyleenglycol reproductietoxiciteit of ontwikkelingstoxiciteit bij dieren of mensen veroorzaakt, kan propyleenglycol de placenta passeren en de foetus bereiken. Dientengevolge moet toediening van ≥50 mg/kg/dag propyleenglycol aan zwangere vrouwen van geval tot geval worden beoordeeld. Borstvoeding De toediening van prazepam is niet aangeraden gedurende de bevalling en de borstvoeding, vanwege het risico op hypotonie, hypothermie en zelfs ontwenningssymptomen bij de pasgeborene. Benzodiazepines doorkruisen de foetoplacentale barrière en worden uitgescheiden in de moedermelk. Kinderen van patiëntes die benzodiazepines gebruikten gedurende de zwangerschap kunnen misvormingen vertonen. Wanneer het product toegediend wordt om medische redenen gedurende het laatste gedeelte van de zwangerschap of gedurende de bevalling, kan hypothermie, hypotonie en respiratoire depressie optreden bij de pasgeborene. Bij zuigelingen van wie de moeder benzodiazepines gebruikte gedurende de zwangerschap en die daardoor een fysieke afhankelijkheid ontwikkelden, kunnen ontwenningssymptomen optreden tijdens de postnatale ontwikkeling. Lysanxia 15 mg/ml druppels voor oraal gebruik, oplossing bevat propyleenglycol (zie rubriek 4.4). Hoewel het is niet aangetoond dat propyleenglycol reproductietoxiciteit of ontwikkelingstoxiciteit bij dieren of mensen veroorzaakt, kan propyleenglycol overgaan in de moedermelk en oraal door de pasgeborene worden geabsorbeerd. Dientengevolge moet toediening van ≥50 mg/kg/dag propyleenglycol aan vrouwen die borstvoeding geven van geval tot geval worden beoordeeld. Vruchtbaarheid De toediening van prazepam in hoge doses aan mannetjesratten veroorzaakte een vermindering van hun vruchtbaarheid die waarschijnlijk te wijten is aan een vertraging van de spermatogenese. Bij de rat werd eveneens een vermindering van de vruchtbaarheid en van het paren met vrouwtjesdieren waargenomen (zie rubriek 5.3).

Volwassenen

• 10 - 60 mg /dag

Adolescenten (12 - 17 j)

• Max. 1 mg /kg lichaamsgewicht /dag

Toedieningswijze

• 1 dosis 's avonds
• OF 1/4 dosis 's morgens, 1/4 dosis 's middags en 1/2 dosis 's avonds
• OF 1/2 dosis 's morgens en 1/2 dosis 's avonds